Το ανοιχτό λογισμικό αποκτά ολοένα και πιο κεντρικό ρόλο στην ευρωπαϊκή ψηφιακή πολιτική, σύμφωνα με νέα ανάλυση που δημοσίευσε η ομάδα του Open Source Observatory (OSOR). Η μελέτη βασίζεται σε 23 εθνικές εκθέσεις για το ανοιχτό λογισμικό και αποτυπώνει την πρόοδο, τις τάσεις και τα θεσμικά εργαλεία που αξιοποιούνται στις δημόσιες διοικήσεις της Ευρώπης.
Από τις 23 εκθέσεις, οι 19 αποτελούν επικαιροποιήσεις υφιστάμενων αναλύσεων, ενώ τέσσερις αφορούν, για πρώτη φορά, χώρες των Δυτικών Βαλκανίων. Η έρευνα εξετάζει την υιοθέτηση του ανοιχτού λογισμικού μέσα από τα νομικά πλαίσια, τους μηχανισμούς διακυβέρνησης, τις πρωτοβουλίες επαναχρησιμοποίησης και τις δράσεις διασυνοριακής συνεργασίας.
Από εργαλείο σε στρατηγική επιλογή
Ένα από τα βασικά συμπεράσματα της ανάλυσης είναι ότι το ανοιχτό λογισμικό παύει να αντιμετωπίζεται ως απλό τεχνικό μέσο και εντάσσεται πλέον ως στρατηγική προτεραιότητα στις εθνικές ψηφιακές πολιτικές. Η πλειονότητα των χωρών διαθέτει πολιτικές που σχετίζονται με το ανοιχτό λογισμικό, ενώ όλο και περισσότερες ψηφιακές στρατηγικές το αναφέρουν ρητά ως βασικό στοιχείο του ψηφιακού μετασχηματισμού.
Παράλληλα, αναπτύσσονται μοντέλα διακυβέρνησης με τη συμμετοχή πολλών εμπλεκόμενων φορέων, ενισχύοντας τη συνεργασία μεταξύ δημόσιων διοικήσεων και οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών. Η προσέγγιση αυτή συμβάλλει στη βιωσιμότητα των λύσεων και στη διάχυση της γνώσης.
Διαλειτουργικότητα και επαναχρησιμοποίηση
Η μελέτη επισημαίνει ότι τα ευρωπαϊκά πλαίσια διαλειτουργικότητας δεν αξιοποιούνται ακόμη στον βαθμό που θα μπορούσαν για την ενίσχυση της διασυνοριακής συνεργασίας. Η συνεκτική εφαρμογή τους στα κράτη μέλη θα μπορούσε να περιορίσει την επανάληψη των προσπαθειών και να διευκολύνει την επαναχρησιμοποίηση ψηφιακών λύσεων.
Οι ανοικτοί κατάλογοι δεδομένων είναι πλέον ευρέως διαδεδομένοι, ωστόσο η εικόνα διαφοροποιείται σημαντικά όσον αφορά τις πλατφόρμες διαμοιρασμού κώδικα. Ορισμένες χώρες διαθέτουν πολλαπλές τέτοιες υποδομές, ενώ άλλες δεν έχουν ακόμη αναπτύξει αντίστοιχες πρωτοβουλίες.
Δυτικά Βαλκάνια και ευρωπαϊκή προοπτική
Για πρώτη φορά, η ανάλυση επεκτείνεται γεωγραφικά ώστε να συμπεριλάβει τα Δυτικά Βαλκάνια, με νέες εκθέσεις για την Αλβανία, τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη, το Κόσοβο και τη Σερβία. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον ρόλο της ευρωπαϊκής προοπτικής των χωρών αυτών, αναδεικνύοντας τη φάση της ενταξιακής διαδικασίας ως ευκαιρία για την ενσωμάτωση του ανοιχτού λογισμικού στις ψηφιακές υποδομές από τα αρχικά στάδια.
Η πλήρης ανάλυση για την πρόοδο και τις τάσεις στο ανοιχτό λογισμικό είναι διαθέσιμη μέσω του OSOR Knowledge Centre.